अमेरिका–चीन व्यापारिक ‘ट्रुस’ थप दुई महिना लम्बियो, ठूलो व्यापार सम्झौताका लागि वार्ता जारी

वासिङ्टन — विश्वका दुई ठूला अर्थतन्त्र अमेरिका र चीनले जारी व्यापारिक तनावलाई नियन्त्रणमा राख्ने उद्देश्यले आफ्नो व्यापारिक ‘ट्रुस’ थप दुई महिना लम्ब्याउने सहमति गरेका छन्। नोभेम्बर १० मा समाप्त हुने तय भएको व्यवस्था अब जनवरी १०, २०२७ सम्म कायम रहनेछ।

अमेरिकी अर्थमन्त्री स्कट बेसेन्टका अनुसार चिनियाँ उपप्रधानमन्त्री हे लिफेङसँग भएको पछिल्लो वार्तापछि ट्रुस विस्तार गर्ने सहमति भएको हो। दुवै पक्षले साना–साना व्यापारिक सम्झौतामा सीमित रहनुभन्दा व्यापक आर्थिक सम्झौताको सम्भावनाबारे समेत छलफल गरिरहेका छन्।

पछिल्लो व्यवस्थाले अमेरिका र चीनलाई तत्काल नयाँ भन्सार शुल्क वृद्धि तथा प्रतिशोधात्मक व्यापारिक कदम चाल्नबाट रोक्दै वार्ताका लागि थप समय दिएको छ। यसअघिको सहमतिपछि दुई देशबीच एक समय तीन अंकसम्म पुगेका पारस्परिक भन्सार शुल्क उल्लेख्य रूपमा घटाइएको थियो। चीनले दुर्लभ खनिज तथा महत्वपूर्ण कच्चा पदार्थको आपूर्ति सहज बनाउने र अमेरिकी कृषि उत्पादनको खरिद बढाउने प्रतिबद्धता पनि जनाएको थियो।

तर यसअघिका सबै प्रतिबद्धता पूर्ण रूपमा कार्यान्वयन भइसकेका छैनन्। अमेरिकी अधिकारीहरूले चीनबाट दुर्लभ खनिजको आपूर्ति अपेक्षाअनुसार नभएको बताएका छन्। कृषि क्षेत्रमा चीनले अमेरिकी सोयाबिन खरिदसम्बन्धी प्रतिबद्धता पूरा गर्ने दिशामा रहे पनि अन्य कृषि उत्पादनको खरिद लक्ष्यभन्दा पछाडि रहेको अमेरिकी पक्षको भनाइ छ।

नयाँ सहमति चिनियाँ राष्ट्रपति सी जिनपिङको अमेरिका भ्रमण र अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पसँगको उच्चस्तरीय वार्ताको पूर्वसन्ध्यामा आएको हो। दुई नेताबीच व्यापार, भन्सार शुल्क, कृषि उत्पादन, प्रविधि तथा कृत्रिम बुद्धिमत्ता लगायतका विषयमा छलफल हुने अपेक्षा गरिएको छ।

अमेरिका र चीनबीच तत्काल व्यापक व्यापार सम्झौता हुन्छ कि हुँदैन भन्ने अझै स्पष्ट छैन। तर जनवरीसम्म ट्रुस विस्तार भएपछि दुवै पक्षलाई बाँकी विवाद समाधान र सम्भावित ठूलो आर्थिक सम्झौताका लागि वार्ता जारी राख्ने थप समय मिलेको छ।